Get Adobe Flash player

๖๗. ภัททกฉันท์ ๒๒

     “ภัททกฉันท์” หรือ “ภัททกะฉันท์” เป็นชื่อที่เรียกตามแบบไทย แต่ในคัมภีร์วุตโตทัย ในสมวุตตินิเทศ ท่านเรียกว่า “ภัททกคาถา” เป็นอากติฉันท์ “อากติ” แปลว่า “ฉันท์ที่แต่งยิ่งกว่าฉันท์ก่อน”  “ภัททกะ” แปลว่า “คาถาที่งดงาม” เป็นคาถา ๔ บาท ๆ ละ ๒๒ คำ มีสูตรว่า “ภฺรา นรนา รนา จถ ครู, ทสกฺกวิรมํ หิ ภทฺทกมิทํ” แปลว่า “คาถาที่มี ภ ร น ร น ร น และครุลอย มีจังหวะหยุด ๑๐ และ ๑๒  พยางค์ นี้ชื่อว่า “ภัททกคาถา”

        ในการบัญญัติฉันท์ไทยนั้น ท่านนำสูตรดังกล่าวมาเป็นสูตร โดยกำหนดนำมาเพียง ๑ บาท แล้วปรับปรุงให้เป็น ๔ วรรค รวม ๒๒ คำ เพราะรวมทั้งบทมี ๒๒ คำ จึงเรียกว่า “ฉันท์ ๒๒” แล้วเพิ่มสัมผัสเข้า คือ คำสุดท้ายของวรรคที่ ๑ ส่งสัมผัสไปยังคำที่ ๔ ของวรรคที่ ๒, คำสุดท้ายของวรรคที่ ๒ ส่งสัมผัสไปยังคำสุดท้ายของวรรคที่ ๓,   และคำสุดท้ายของวรรคที่ ๔ ส่งสัมผัสไปยังคำที่พร้อมจะรับในบทที่จะแต่งต่อไป มีแผนผังและตัวอย่าง ดังนี้

ภัททกฉันท์ ๒๒ ภัททกฉันท์ ๒๒

 

ตำรากวีนิพนธ์

วิทยาพระสังฆาธิการ เล่ม ๑

วิทยาพระสังฆาธิการ เล่ม ๑

วิทยาพระสังฆาธิการ เล่ม ๒

วิทยาพระสังฆาธิการ เล่ม ๒

สถิติผู้เยี่ยมชม

002381846
วันนี้
เมื่อวาน
สัปดาห์นี้
สัปดาห์ก่อน
เดือนนี้
เดือนก่อน
ทั้งหมด
667
1726
11633
15470
50576
76929
2381846

Forecast Today
2088

14.20%
22.85%
4.46%
2.93%
0.02%
55.54%
Online (15 minutes ago):78

Your IP:54.167.253.186

ผู้ออนไลน์อยู่ขณะนี้

มีสาธุชน 79 ท่าน ออนไลน์

วัดโมลีโลกยาราม ราชวรวิหาร

ถ.วังเดิม แขวงวัดอรุณ เขตบางกอกใหญ่ กรุงเทพมหานคร ๑๐๖๐๐

โทร. ๐-๒๔๗๒-๘๑๔๗ แฟกซ์.๐-๒๔๗๒-๘๑๔๗

------------------------------------------------------

Copyright © 2012, Wat Molilokayaram. All Rights Reserved.