Get Adobe Flash player

๖๗. ภัททกฉันท์ ๒๒

     “ภัททกฉันท์” หรือ “ภัททกะฉันท์” เป็นชื่อที่เรียกตามแบบไทย แต่ในคัมภีร์วุตโตทัย ในสมวุตตินิเทศ ท่านเรียกว่า “ภัททกคาถา” เป็นอากติฉันท์ “อากติ” แปลว่า “ฉันท์ที่แต่งยิ่งกว่าฉันท์ก่อน”  “ภัททกะ” แปลว่า “คาถาที่งดงาม” เป็นคาถา ๔ บาท ๆ ละ ๒๒ คำ มีสูตรว่า “ภฺรา นรนา รนา จถ ครู, ทสกฺกวิรมํ หิ ภทฺทกมิทํ” แปลว่า “คาถาที่มี ภ ร น ร น ร น และครุลอย มีจังหวะหยุด ๑๐ และ ๑๒  พยางค์ นี้ชื่อว่า “ภัททกคาถา”

        ในการบัญญัติฉันท์ไทยนั้น ท่านนำสูตรดังกล่าวมาเป็นสูตร โดยกำหนดนำมาเพียง ๑ บาท แล้วปรับปรุงให้เป็น ๔ วรรค รวม ๒๒ คำ เพราะรวมทั้งบทมี ๒๒ คำ จึงเรียกว่า “ฉันท์ ๒๒” แล้วเพิ่มสัมผัสเข้า คือ คำสุดท้ายของวรรคที่ ๑ ส่งสัมผัสไปยังคำที่ ๔ ของวรรคที่ ๒, คำสุดท้ายของวรรคที่ ๒ ส่งสัมผัสไปยังคำสุดท้ายของวรรคที่ ๓,   และคำสุดท้ายของวรรคที่ ๔ ส่งสัมผัสไปยังคำที่พร้อมจะรับในบทที่จะแต่งต่อไป มีแผนผังและตัวอย่าง ดังนี้

ภัททกฉันท์ ๒๒ ภัททกฉันท์ ๒๒

 

ตำรากวีนิพนธ์

วิทยาพระสังฆาธิการ เล่ม ๑

วิทยาพระสังฆาธิการ เล่ม ๑

วิทยาพระสังฆาธิการ เล่ม ๒

วิทยาพระสังฆาธิการ เล่ม ๒

สถิติผู้เยี่ยมชม

003087526
วันนี้
เมื่อวาน
สัปดาห์นี้
สัปดาห์ก่อน
เดือนนี้
เดือนก่อน
ทั้งหมด
234
2706
8268
16885
31283
51896
3087526

Forecast Today
2928

11.30%
28.67%
3.76%
2.50%
0.02%
53.76%
Online (15 minutes ago):17

Your IP:54.235.48.106

ผู้ออนไลน์อยู่ขณะนี้

มีสาธุชน 101 ท่าน ออนไลน์

วัดโมลีโลกยาราม ราชวรวิหาร

ถ.วังเดิม แขวงวัดอรุณ เขตบางกอกใหญ่ กรุงเทพมหานคร ๑๐๖๐๐

โทร. ๐-๒๔๗๒-๘๑๔๗ แฟกซ์.๐-๒๔๗๒-๘๑๔๗

------------------------------------------------------

Copyright © 2012, Wat Molilokayaram. All Rights Reserved.